کتاب ژنگ هه (دریاسالار ایرانی بزرگترین ناوگان تاریخ چین)

کتاب ژنگ هه (دریاسالار ایرانی بزرگترین ناوگان تاریخ چین)

پژوهش درباره ی شخصیتی که برای روزگاری طولانی از حافظه ی تاریخ فراموش شده بود و از زمان مرگش تا عصر حاضر، عده ای در تلاش برای ادامه ی این فراموشی و حذف بوده اند، برای هر پژوهنده ای بسیار جذاب و در عین حال ضروری می نماید.

اگرچه بسیاری از افراد در طول تاریخ تاثیرات کوچک و بزرگی از خود بر جای گذاشته اند اما اشخاصی که تاریخ ساز باشند و نقطه ی عطفی در زمانه ی خود به شمار روند بسیار کمیابند. از طرفی شرایطی خاص سبب می شود که برخی از این شخصیت ها ویژه به نظر رسند.

ژنگ هه یکی از ایشان است. او خواجه ی اعظم، ایلچی و دریاسالار امپراتور در بزرگترین ناوگان تاریخ چین در زمان حکومت دولت مینگ بود که پس از دولت های مغولی می زیست و علاوه بر فعالیت های سیاسی در دربار و در کنار امپراتور، توانست بین سال های 1405 تا 1433 هفت سفر را با انگیزه های اکتشافی، سیاسی، مالیاتی، تجاری و فرهنگی در جنوب چین و هند و ایران تا شرق آفریقا و با بیش از صدها کشتی و ده ها هزار نیرو طی ماجراجویی های بسیار انجام دهد و تاثیر بسزایی در دوران پس از خود بر جای نهد که پیش از عصر اکتشاف اروپایی و در آستانه ی نوزایی و در قیاس با آنها و با دیگر جهانگردان تاریخ قابل توجه و الهام بخش است.

از جستجوها و درگیری با دزدان دریایی و حاکمان محلی گرفته تا کشف قاره ی آمریکا و استرالیا، از تفکرات بودایی و چینی گرفته تا اسلامی، افسانه هایی را به او منسوب کرده اند.

سفرهای سندباد بحری را برگرفته از ماجراهای او می دانند و قبایلی در جنوب آسیا و آفریقا خاندان خود را به او پیوند می دهند. از این رو در تاریخ چین و بلکه جهان انسانی مهم، تاثیرگذار و محوری است.

از دیگر سو ژنگ هه در چین زاده شده و در دربار چینی و با فرهنگ و عقاید چینی پرورش یافته و به عنوان فرمانده ناوگانی چینی در بستر سیاستگذاری چینی فعالیت نموده و در چین در گذشته است و در آنجا مقبره ای دارد.

اما بر خلاف لقب چینی اش یک ایرانی است. پرسش مرکزی و تاکید اساسی کتاب حاضر همین شرایط و شخصیت ویژه است و پاسخ دادن به این که جایگاه ایران در بازرگانی و روابط اقتصادی جهان در این دوران چه بوده و چگونه و چرا ایرانی بودن ژنگ هه اهمیت می یابد.