کتاب اندر ستایش فراموشی: حافظه ی تاریخی و طنزهای آن

کتاب اندر ستایش فراموشی: حافظه ی تاریخی و طنزهای آن

عقل متعارف بشری در فهم فراموشی به مثابه یک ارزش متعالی و بسیار کاربردی در روابط جمعی، بین المللی و صلح گستری با دشواری سهمگینی مواجه بوده و دچار یک پارادوکس فکری – روانی می شود.

انسان از یکسو متمایل است که جزئیات جهان خارج را از جمله خطاهای دیگران نسبت به خویش را با دقت و وسواس به یاد آورد و به حافظه بسپارد. از سوی دیگر علاقه مند است که جهان و دیگران خطاهای خود او را به طور اساسی و ابدی فراموش کنند و برعکس جلوه های مثبت او را به صورت پررنگ به یاد آورند. حتی جوامع نیز چنین گرایشی دارند.

این روانشناسی یک بام و دو هوا اما دایما افراد و جوامع را در تمشیت روابط انسانی دچار چالش، تنش، جنگ و نزاع های طولانی می کند. بر سر یادآوری های تاریخ حوادث منفی و ندرتا مثبت چه جنگ ها که در تاریخ بشر به راه نیفتاده، چه ثروت های ملی که خرج نهادهای یاد سپاری نشده، چه ادبیات های حماسی که نوشته نگردیده و چه زندگی ها که صرف نگردیده. دایما افراد و یا جوامع به اشکال افراطی یا در پی یادسپاری ها و یا در پی فراموشی ها و یا تحریف های بخش هایی از تاریخ زندگی خصوصی یا اجتماعی – سیاسی هستند!

آیا دانش سیاسی، نظریه های اخلاقی و پژوهش های تاریخی می توانند ما را از این پارادوکس و معماری جانسوز و آتشناک نجات دهند؟ کتاب حاضر سعی ای بلیغ و افق گشا در پاسخ به این سوال است.

نظریه ی «فراموشی» دیوید رییف در ساحت بخشایش پژوهی در روابط بین الملل، گرچه از کارهای نظریه پردازانی چند بهره مند است ولی در زمینه تطبیق نظریه ها با مصداق های تاریخی کاملا ابداعی است.

از امتیازات کار وی این است که با نگاهی میدانی و با ذکر مستندات استوار تاریخ روابط بین الملل، به روش استقرایی، به نتایج مهمی دست پیدا می کند.

به دیگر بیان کتاب، «اندر ستایش فراموشی» در یک پارادیم شیفت، یا ارتقای جهشی نظری در چهارچوب بخشایش پژوهی سیاسی، توفیق چشم گیری به دست آورده است.