کتاب در هوای حق و عدالت

کتاب در هوای حق و عدالت
در هوای حق و عدالت فراخوانی برای سیر و سیاحت است…؛ فراخوان را روی با جوانان فرهیخته و دانش پژوهی است که بلوغ معنوی خویش را با عشق حق و عدالت آغاز کرده اند و با ایمان قوی به حقانیت راه خود چشم امید در آفاق آینده دوخته اند.
این کتاب نه فلسفه است و نه حقوق و نه فلسفه ی حقوق؛ گشت و گذاری است در همه ی این عوالم، بی هیچ ادعایی در هیچ قلمرو خاص… در سرتاسر این سیر و سیاحت نگاهی گذرا به عالم اسلام داشته و به گوشه هایی از آرای متفکران خود پرداخته است. در این موارد هیچ گاه فرصت آن نبوده است حق مطلب ادا شود. شاید لازم به یادآوری باشد که نظرها در این مقوله معمولا از افراط و تفریط خالی نیست. گروهی چنان می پندارند که نیاکان ما در هر زمینه حرف آخر را زده اند و کلید همه ی مسائل را در دست داشته اند و چیز زیادی برای آیندگان باقی نگذاشته اند. و گروهی دیگر غرب را آفریدگاری می دانند که جهان را از نیست مطلق هست کرده است. هر کجا نوری و شعوری هست پرتویی از خرد غربی است و هر چه جز آن است تاریکی و بربریت و نادانی است! هز دو گروه در سطحی نگری و ساده انگاری همسان اند.
توجه و تمرکز مباحث حقوق بشر در قرن هجدهم بیشتر بر مفهوم آزادی بود. در قرن نوزدهم نقطه ی تاکید از آزادی به برابری انتقال یافت و سرانجام در قرن بیستم مفهوم عدالت بود که در محور اصلی این مباحثات قرار داشت. عدالت همان معشوقه ی ازلی است که بشر او را در کسوت حقوق طبیعی و در منطقه ای ورای مشتهیات و تمایلات برخاسته از مصلحت های جاری طلب می کند. آدمیان تا زیسته اند به عشق عدالت زیسته اند، و مادام که در این سراچه ی خاکی به زندگی ادامه دهند به عشق عدالت خواهند زیست.